Rüyalarda Buluşuruz: Yirmi Kaz, Bir Kartal ve Dilenci

Penelope’nin Kaz Rüyasının Lacanyen Çerçeveden İncelemesi

Uygarlığın oluşum aşamalarından bize kalmış her kültür ürünü gibi Homeros’un Odysseia’sı da günümüze kadar felsefenin ve psikanalizin uğrak noktası olmuştur, Odysseus’un evine dönme yolculuğundaki uğrakları ve bu uğraklarda yaşadığı sorunları ele alışı ile uygarlık sürecinde modern bireyin geçirdiği evreler arasında paralellikler kurulmuştur. Ne var ki, bu tür analizlere kadınlar adına söylenmiş ve yazılmış olanların yapı sökümü amacıyla başvurulması görece yenidir. Bilindiği üzere, Odysseus eve dönüş sürecinin, uygarlık adına kat ettiği her bir aşamasında türlü değişimlerle sınanmıştır ancak eşi Penelope yirmi yıl boyunca ilk günkü gözü yaşlı haliyle adeta zamanda donup kalmış gibidir. Neyse ki, homerik şiirin satır aralarında, çağının doğmatik bakış açısından daha ileri düşüncelere sahip ozanların sanki çağlar sonra duyulmak için bıraktıkları izlere hatta, şifrelere rastlarız. Penelope’nin meşhur kaz rüyası, Freud sonrası psikanalitik yorumcular tarafından sadık eşin bastırılmış cinsel arzularına indirgense de, bir arzu ihtimalini işaret etmiş olmaları açısından önemlidir. Peşi sıra, Margaret Atwood gibi feminist yazarlar Penelope’nin ağzından hayat hikayesinin yeniden ele alındığı eserler ortaya koyarak Penelope’nin ruhsallığının kadınsı çok boyutluluğunu açımlamaya çalışmışlardır. Biz ise bu çalışmada Edward Teach’in “Watch What You Hear” isimli Lacanyen bir hat takip ettiğini söyleyebileceğimiz kitabının rehberliğinde, Penelope’nin bize zaten en başından beri orada olanı gösteren kaz rüyasını inceleyeceğiz. Tabi ki kelimeleri dinleyerek.

Teach’in rüya analizinde de sıklıkla referans verdiği Freud’un “Rüyaların Yorumu” kitabı bizim için de rehber olacaktır. Ayrıca katılımcıların Odysseia Destanı veya Penelope’nin yer aldığı bölümlere hakim olması çalışmaya eşlik etmeyi kolaylaştıracaktır. Dileyenler dönemin ruhunu anlamak amacıyla Margaret Atwood’un “The Penelopiad” ve Mossley’in “Odysseus’un Dünyası” kitaplarına göz gezdirebilirler. Atölye çalışması psikanalitik kuram üzerine okumalar yapan, bu konuda çalışan, emek veren katılımcılara açıktır.

Atölye Tarihleri: 28 Ekim Çarşamba ve 4 Kasım Çarşamba, saat: 20.30-22.00 aralığında online olarak gerçekleşecektir.

İletişim: Hande Aydın, Uzman Psikolog, Formasyonda Psikanalist: handeaydin707@gmail.com

Görsel: The Cleveland Museum of Art