Tematik Atölye: Psikanaliz ve Yazı
Psikanaliz ve yazı ilişkisini birlikte düşünmek, anlatının yalnızca dile gelenle değil, sustuklarıyla, ertelenenle ve boşlukla kurduğu bağı ciddiyetle ele alan bir etik konuma yerleşmeyi gerektirir. Yazı, bu anlamda, öznenin kendisiyle ve Ötekiyle kurduğu ilişkinin izlerini taşıyan bir alandır hem hatırlamanın hem de yitirmenin mekânı olarak işler. Jacques Lacan’ın Psikanalizin Etiği (1959-1960) Semineri’nde işaret ettiği üzere, etik mesele iyi ile kötünün, doğru ile yanlışın karşıtlığından çok, öznenin arzusuyla kurduğu ilişki üzerinden düşünülmelidir. Yazı da tam bu noktada, arzunun dolaylı dolaşımlarına açık bir yüzey olarak belirir.
Bu çalışmada, yazının doğası ile bilinçdışının yapısı arasındaki ilişkiyi tartışmaya açarken, yazının her zaman güvenli ve doğrusal bir patika sunmadığını; aksine belirsizlikler, sapmalar ve kırılmalarla ilerlediğini varsayacağız. Oylum Yılmaz’ın denemelerinde, Doğa Yürüyüşleri –Yazının Doğasına Dair Denemeler (Doğan Kitap, 2024), yazının bu tekinsiz ama üretken doğasına dair önemli bir eşlikçi olarak ele alınacaktır. Yılmaz, yazıyı yalnızca bir ifade alanı olarak değil, öznenin bedeniyle, dünyayla ve anlatıyla kurduğu ilişkiyi dönüştüren bir deneyim olarak düşünmeye davet eder. Metinlerde dolaşan imgeler, doğa ile kültür, sınır ile özgürlük, sessizlik ile söz arasındaki gerilimi görünür kılar.
Psikanalitik perspektiften bakıldığında, yazı öznenin hikâyesini tamamlamaz; daha çok eksik olanın etrafında dolaşır. Bu eksiklik, anlatının kurucu gerilimini oluşturur. Lacan’ın işaret ettiği gibi, anlam her zaman bir kayıp pahasına kurulur; kelimeler yalnızca açıklamaz, aynı zamanda bir şeyleri dışarıda bırakır. Bu nedenle yazı, kapalı ve bütünlüklü bir anlatıdan çok, boşluklarıyla çalışan bir yapı olarak okunabilir.
Bu atölyede, psikanalitik kavramlar eşliğinde yazının bu kırılgan ama üretken doğasını birlikte düşüneceğiz. Atölye, ortaya çıkan metinlerde beliren tekrarları, bedensel duyumları, suskunlukları ve sapmaları izleyerek, yazının yalnızca anlam üretimiyle sınırlandığı kontrol edilen bir anlatıdan ziyade, karşılaşmalara açık bir yürüyüş olarak ele alarak, her katılımcının kendi yazı deneyimini ve sorumluluğunu kurmasına alan açmayı amaçlamaktadır.
Atölye Tarihleri: 4 Nisan, 11 Nisan, 18 Nisan, 25 Nisan 2026 tarihlerinde cumartesi günleri 15:00-17:00 saatleri arasında Mekan’da ve online olarak gerçekleşecektir.
İrtibat için:
Klinik Psikolog, Formasyonda Psikanalist Nilhan Algan: nilhanalgan@hotmail.com
